Kawa z masłem i bulletproof – czym jest i jakie daje efekty

Z powodu pandemii Covid-19 zmagaliśmy się z przykrymi następstwami przymusowego ograniczenia aktywności. Skutek? Pojawienie się zbędnych kilogramów i centymetrów. Wobec tego zjawiska, naturalnie pojawiło się zapotrzebowanie na świadome zażywanie ruchu. Aby wspomóc organizm w spalaniu tłuszczu, pamiętaj także o skutecznej diecie. Pojawia się pytanie: Czy kawa z masłem i Bulletproof Coffee (kawa kuloodporna) mogą być sprzymierzeńcami w tej dietetycznej wojnie?

Chociaż picie kawy z dodatkiem masła uważa się w wielu kręgach wręcz za profanację, tłuszcz i tak dawno temu znalazł drogę do naszych filiżanek. Wszystko za sprawą rzekomego wpływu na spalanie zbędnych kilogramów oraz zapewnianie jasności umysłu.

Kawa z masłem: Historia i pochodzenie

Pod koniec XXI wieku autor stylu życia i dyrektor generalny Bulletproof 360, Inc, Dave Asprey, wrócił z Tybetu. To tam spróbował herbaty z masłem jaka, spożywanej na dużych wysokościach. W następnych latach zaczął promować kawę zmieszaną z masłem. Szybko rozprzestrzeniła się w USA i zyskała popularność wśród entuzjastów fitnessu oraz osób na dietach niskowęglowodanowych i wysokotłuszczowych.

Chociaż kawa maślana pojawiła się jako trend fitness w 2000 roku, praktyka mieszania masła z kawą ma ponad tysiąc lat! Najwcześniejszym dowodem jest spożywanie fusów kawy z klarowanym masłem w Etiopii już w IX wieku. Tybetańczycy z kolei pili kawę z mlekiem jaka (i herbatę) na długo przed tym, zanim stało się to powszechne.

Kawa z masłem a kawa kuloodporna

Kawa z masłem jest podobna do Bulletproof Coffee (Kawy Kuloodpornej), którą opracował przedsiębiorca Dave Asprey. Oryginalna Kawa Kuloodporna według Aspreya zawiera: specyficzny rodzaj ziaren, płyn o wysokiej zawartości MCT (średniołańcuchowe kwasy tłuszczowe) oraz niesolone masło od zwierząt karmionych trawą.

Ta wersja to w gruncie rzeczy opcja DIY (zrób to sam) kawy Bulletproof, która nie wymaga specjalnych ziaren ani drogiego oleju MCT. W praktyce każda kawa z niesolonym masłem i olejem kokosowym – który jest dobrym źródłem MCT – będzie działać podobnie.

Napój ten jest często spożywany zamiast śniadania przez osoby na diecie ketogenicznej (keto), charakteryzującej się wysoką zawartością tłuszczu i niską zawartością węglowodanów.

Oto jak zrobić kawę maślaną:

1. Zaparz około 1 filiżankę (230-350 ml) kawy (szczególnie polecamy kawę Boasi)
2. Dodaj 1-2 łyżki oleju kokosowego.
3. Dodaj 1–2 łyżki niesolonego masła lub wybierz ghee, rodzaj masła klarowanego o niższej zawartości laktozy, jeśli nie jesz zwykłego masła.
4. Zmiksuj wszystkie składniki w blenderze przez 20-30 sekund, aż będą przypominać pienistą latte.

Wartości odżywcze kawy z masłem

Standardowa (230 ml) filiżanka kawy z 2 łyżkami oleju kokosowego i niesolonego masła zawiera:

• Kalorie: 445
• Węglowodany: 0 gramów
• Tłuszcz całkowity: 50 gramów
• Białko: 0 gramów
• Błonnik: 0 gramów
• Sód: 9% referencyjnego dziennego spożycia (RDI)
• Witamina A: 20% RDI

Prawie 85% tłuszczu w kawie maślanej to tłuszcze nasycone.

Badania pokazują, że zastąpienie niektórych tłuszczów nasyconych w diecie tłuszczami wielonienasyconymi może obniżyć ryzyko chorób serca. Pokarmy bogate w tłuszcze wielonienasycone to orzechy, nasiona i tłuste ryby, takie jak łosoś, makrela, śledź lub tuńczyk.

Oprócz wysokiej zawartości tłuszczu kawa maślana zawiera inne ważne składniki odżywcze, a mianowicie witaminę A. Witamina A jest witaminą rozpuszczalną w tłuszczach, która jest niezbędna dla zdrowia skóry, funkcji odpornościowych i dobrego widzenia.

Chociaż kawa maślana zawiera również niewielkie ilości wapnia, witaminy K i E oraz kilka witamin z grupy B, nie jest dobrym źródłem tych składników odżywczych.

Fakty i mity

Wiele osób preferuje kawę z masłem, twierdząc, że zapewnia ona trwałą energię, poprawia jasność umysłu i wspomaga utratę tłuszczu poprzez tłumienie głodu.

Ponadto, chociaż nie ma dowodów sugerujących, że kawa z masłem może pomóc szybciej osiągnąć stan ketozy. Może zapewnić dodatkowe paliwo w postaci ketonów osobom w ketozie. Mimo to może nie podnieść poziomu ciał ketonowych we krwi bardziej niż spożywanie samego oleju MCT.

Chociaż żadne badania nie potwierdziły bezpośrednio potencjalnych korzyści zdrowotnych lub zagrożeń związanych z napojem, możliwe jest przyjęcie pewnych założeń na podstawie dostępnej wiedzy.

Uczucie głodu

Zwolennicy kawy maślanej twierdzą, że tłumi głód i pomaga schudnąć.

Kawa maślana zawiera dużą ilość tłuszczu, który spowalnia trawienie i może zwiększać uczucie sytości.

W szczególności olej kokosowy w kawie maślanej jest bogatym źródłem MCT, rodzaju tłuszczu. Może sprawiać on uczucie pełności bardziej niż długołańcuchowe trójglicerydy (LCT). Znajdują się one w innych wysokotłuszczowych produktach spożywczych, takich jak oleje, orzechy i mięso.

Na przykład jedno z badań wykazało, że mężczyźni, którzy jedli śniadanie zawierające 22 gramy oleju MCT przez 4 tygodnie, spożywali o 220 mniej kalorii w porze lunchu i tracili więcej tkanki tłuszczowej niż mężczyźni, którzy jedli śniadanie bogate w LCT.

Badania wykazały również zmniejszenie głodu i większą utratę wagi u osób stosujących diety niskokaloryczne z dodatkiem MCT w porównaniu z dodaniem LCT. Jednak efekty te wydają się z czasem zanikać.

Dodanie MCT do diety o obniżonej kaloryczności może poprawić uczucie sytości i promować krótkotrwałą utratę wagi, gdy są stosowane zamiast LCT. Jednak nie ma dowodów na to, że samo dodanie MCT do diety bez wprowadzania innych zmian w diecie będzie powodować utratę wagi.

Energia

Uważa się, że kawa z masłem zapewnia stałą, długotrwałą energię bez spadku poziomu cukru we krwi. Teoretycznie, ponieważ tłuszcz spowalnia trawienie, kofeina zawarta w kawie jest wolniej wchłaniana i zapewnia dłużej trwającą energię.

Możliwe jest, że tłuszcz z kawy maślanej może spowolnić wchłanianie i przedłużyć działanie kofeiny. Efekt ten jednak jest prawdopodobnie nieznaczny i niezauważalny.

To raczej oleje MCT jest prawdopodobnie odpowiedzialny za potencjalne, długoterminowe, zwiększające energię działanie kawy maślanej. Biorąc pod uwagę krótszą długość łańcucha, MCT są szybko rozkładane i wchłaniane przez organizm.

Oznacza to, że można je wykorzystać jako natychmiastowe źródło energii lub przekształcić w ketony. Są one cząsteczkami wytwarzanymi przez wątrobę z kwasów tłuszczowych. Mogą one pomóc w zwiększeniu poziomu energii przez dłuższy czas.

Jasność umysłu

Mówi się, że kawa z masłem poprawia jasność umysłu oraz funkcje poznawcze.

Jeśli stosujesz dietę ketonową, Twoja wątroba przekształca MCT w ketony. Te ketony są kluczowym źródłem energii dla komórek mózgowych.

Wykazano, że wykorzystanie ketonów przez mózg przynosi korzyści w walce z niektórymi chorobami neurodegeneracyjnymi, takim jak choroba Alzheimera i Parkinsona. Nie ma jednak dowodów potwierdzających, że MCT jako źródło ketonów poprawia jasność umysłu.

Przeciwnie, istnieją dowody sugerujące, że to kofeina w kawie jest odpowiedzialna za rzekomy wzrost koncentracji i czujności po wypiciu kawy maślanej.

Wady kawy maślanej

Należy pamiętać: kawa maślana nie jest idealnym sposobem na rozpoczęcie dnia. Zastąpienie pożywnego śniadania kawą z masłem wypiera wiele ważnych składników odżywczych. Co więcej, picie tego napoju jako dodatek do śniadania dostarcza znacznej ilości zbędnych kalorii.

Kalorie w napoju pochodzą wyłącznie z tłuszczu. Tracisz przez to inne zdrowe składniki odżywcze, takie jak białko, błonnik, witaminy i minerały. Dla porównania, dwie jajecznice ze szpinakiem i pół szklanki (45 g) płatków owsianych z siemieniem lnianym i jagodami to o wiele bardziej pożywny posiłek. Dostarczy on więcej energii i zdrowia niż sama porcja kawy maślanej.

Wysoka zawartość tłuszczu w kawie maślanej może również powodować dyskomfort żołądkowy. Często prowadzi też do innych problemów żołądkowo-jelitowych, takich jak wzdęcia i biegunka. Dotyczy to zwłaszcza osób, które nie są przyzwyczajone do spożywania dużych ilości tłuszczu.

Równowaga jest najważniejsza

Kawa z masłem i Bulletproof Coffee to dobre rozwiązanie, pod warunkiem że pamiętasz o równowadze.

Aby Twoja codzienna dieta była odpowiednio pożywna, pamiętaj o uzupełnianiu jej dodatkową porcją białka, owoców i warzyw. Powinieneś również zmniejszyć spożycie tłuszczu podczas innych posiłków. Alternatywnie, możesz zastosować dietę ketogeniczną, dbając o zrównoważone spożycie tłuszczu przez resztę dnia.

Kawa z masłem jest bardzo bogata w tłuszcze nasycone. Dlatego mądrym pomysłem jest priorytetowe traktowanie tłuszczów jedno- i wielonienasyconych. Mowa o takich źródłach jak: awokado, orzechy, nasiona i olej rybny.

Osoby na diecie ketogenicznej powinny pamiętać, że istnieją inne, bardzo pożywne posiłki „przyjazne keto”. Są to na przykład: jajka, awokado i szpinak gotowane w oleju kokosowym. Warto je wybrać zamiast kawy maślanej, aby dostarczyć organizmowi cennych składników odżywczych.

Podsumowanie

Kawa z masłem to popularny napój, który zawiera kawę, masło oraz olej MCT lub olej kokosowy.

Mówi się, że zwiększa metabolizm i poziom energii, ale te efekty nie zostały jeszcze udowodnione naukowo.

Chociaż kawa maślana może przynieść korzyści osobom na diecie ketogenicznej, istnieje kilka zdrowszych sposobów na rozpoczęcie dnia.

Może więc jednak warto delektować się smakiem kawy bez dodatku maślanego posmaku? Kawa z masłem i bulletproof to naprawdę dobre i zdrowsze rozwiązanie.